خانه / شنیدنی ها / بمناسبت صد سالگی ؛ ترانه به یاد ماندنی کاروان با صدای بنان

بمناسبت صد سالگی ؛ ترانه به یاد ماندنی کاروان با صدای بنان


امسال مصادف شده با صد سالگی مردی که شناسه ی تمام و کمال موسیقی ایران است. بزرگمردی که هنوز نام گرانش بر تارک هفت آسمان  پرفروغ موسیقی و هنر ایران زمین می درخشد و بر بلندای آن  همچون اختری یگانه پابرجا و استوار منور میکند این وادی عشق و همایون و شهناز  را.

صدمین سالروز تولد غلامحسین بنان و بهار جاودان که هنوز که هنوزه طنین دلربای ای ایرانش بر جان و دل می نشیند

اما چه سود که سنگ مزارش هنوز مرمت نشده و …
اردیبهشت صد سال پیش خواننده‌ ای به دنیا آمد که سال‌ ها بعد از او به عنوان گل سر سبد موسیقی ایرانی یاد شد ، استادی که این روزها اگرچه سنگ قبری در خور شان و مقامش ندارد اما در دل علاقه ​مندان به موسیقی جایگاه والایی دارد.

سال ۱۳۲۱ روح اله خالقی در رادیو مسئولیت دارد ، بنان با عبدالعلی وزیری برای امتحان به رادیو می روند ، در دفتر روح اله خالقی ، ابوالحسن صبا هم نشسته است ، بنان خواندن قطعه‌ ای در سه گاه را آغاز می‌ کند و صبا هم با ویلن او را همراهی می‌ کند ، هنوز “درآمد” تمام نشده که خالقی به صبا می‌ گوید: “شما نواختن ویلن را قطع کنید” و به بنان اشاره می‌ کند تا گوشه حصار را بخواند ، بنان مکث نمی‌ کند و با چنان مهارت و استادی درآمد حصار را می‌ خواند و به سه گاه فرود می‌ آید که روح اله خالقی بی اختیار بلند می‌ شود و او را در آغوش گرفته و می بوسد و آینده وی را در هنر آواز درخشان پیش بینی می کند.

از آن روز تا الان نزدیک به ۷۰ سال گذشته است و از تولد بنان تا به حال ۱۰۰ سال ، پیش‌ بینی خالقی درست از آب درآمد و بنان هنوز که هنوز است از بزرگترین نام‌ های آواز ایرانی است.

از تولد تا استادی

استاد بنان در اردیبهشت ۱۲۹۰ در قلهک تهران در خانواده‌ ای متمول متولد شد ، خواننده‌ ای که از سال ۱۳۲۱تا دهه ۵۰ در زمینه موسیقی ملی ایران فعالیت گسترده و البته ماندگاری داشت ، از شش سالگی خوانندگی و نوازندگی ارگ و پیانو را شروع کرد و در این راه از راهنمایی‌ های مادرش که پیانو را بسیار خوب می​نواخت بهره ها گرفت ، اولین استاد او پدرش بود و دومین استاد ، مرحوم میرزا طاهر ضیاء ذاکرین رثایی و سومین استادش مرحوم ناصر سیف بوده‌ اند.​

همانطور که گفته شد ، سال ۱۳۲۱ برای بنان سال مهم و تعیین کننده‌ ای بود ، برای اولین بار در این سال بود که صدای غلامحسین بنان ، همراه با همکاری عده‌ ای از هنرمندان دیگر از رادیو تهران به گوش مردم ایران رسید و دیری نگذشت که نام بنان زبانزد همه شد ، روح‌ الله خالقی او را در ارکستر انجمن موسیقی شرکت داد و با ارکستر شماره یک نیز همکاری را شروع کرد و از بدو شروع برنامه “گلهای رنگارنگ” بنان به دعوت استاد داود پیرنیا همکاری داشت.

بنان در طول فعالیت هنری خود ، حدود ۳۵۰ آهنگ را اجرا کرد و آنچه که امتیاز مسلم صدای او را پدید می آورد ، زیر و بم‌ ها و تحریرهای صدای اوست که مخصوص به خودش است ، بنان نه تنها در آواز قدیمی و کلاسیک ایران استاد بود ، بلکه در نغمات جدید و مدرن ایران نیز تسلط کامل داشت ، تصنیف زیبا و روح پرور “الهه ناز” او بهترین معرف این ادعا است ، بنان را می‌ توان به حق بزرگترین اجرا کننده آهنگ‌ های سبک وزیری-خالقی دانست ، او همچنین در کنار ادیب خوانساری از بهترین اجرا کنندگان آثار صبا و محجوبی محسوب می‌ شود ، استعداد شگرف او در مرکب خوانی و تلفیق شعر و موسیقی بارها ستایش موسیقی دانان معاصرش را بر انگیخته است.

فعالیت در هنرستان موسیقی

در سال ۱۳۳۲ بنان به پیشنهاد شادروان خالقی به اداره کل هنرهای زیبای کشور منتقل و به سمت استاد آواز هنرستان موسیقی ملی به کار مشغول شد و در سال ۱۳۳۴ رئیس شورای موسیقی رادیو شد ، غلامحسین بنان از ابتدا در برنامه‌ های گلهای جاویدان و گلهای رنگارنگ و برگ سبز شرکت داشته و برنامه‌ های متعدد و گوناگون دیگری که از این خواننده بزرگ و هنرمند به یادگار مانده است ، در این برنامه ها ، استادان تراز اول موسیقی سنتی چون روح الله خالقی ، ابوالحسن صبا ، مرتضی محجوبی ، احمد عبادی ، حسین تهرانی ، علی تجویدی و … با او همکاری داشته‌ اند.

کناره گیری از فعالت هنری

آذر ماه ۱۳۳۶ وقتی بنان با اتومبیل شخصی در جاده کرج مشغول رانندگی بود با کامیونی که فاقد چراغ ایمنی عقب بود تصادف کرد و در این سانحه چشم راست خود را از دست داد و به همین خاطر همیشه از عینک دودی استفاده می کرد.

سال‌ ها بعد از این حادثه بنان به فعالیتش ادامه داد اما حدود ده سال بعد از آن بود که غلامحسین بنان آهسته آهسته فعالیت خوانندگی را کنار گذاشت ، استاد مدتها به ناراحتی جهاز هاضمه مبتلا شده بود از طرف دیگر حنجره اش نیز آمادگی بیان نیازهای درونیش را نداشت و به همین دلیل اندک اندک از خواندن اجتناب ورزید و از صحنه هنر کناره کشید و بیست سال آخر عمر را تقریبا فعالیت چشم گیری نداشت و روز به روز ناراحتی جهاز هاضمه او را بیشتر رنجور می‌ کرد و متاسفانه کوشش‌ های پزشکان و مخصوصا مراقبت‌ ها و از خود گذشتگی‌ های پری بنان همسر وفادار و مهربانش هم مؤثر نیفتاد و سرانجام در ساعت ۷ بعد از ظهر پنجشنبه هشتم اسفند ماه سال ۱۳۶۴ خورشیدی در بیمارستان ایرانمهر قلهک جهان را بدرود گفت.


استاد بنان از سال ۱۳۶۴ یعنی زمان فوتش در امامزاده طاهر کرج دفن شده است ، مکانی که بسیاری از بزرگان ادب و هنر ایران در آنجا آرمیده‌ اند ، تا پیش از این سنگ قبر استاد هرچند سنگ قبر ویژه‌ ای نبود اما بسیار بهتر از اینی است که در حال حاضر و بعد از تخریب و بازسازی قبرستان امامزاده گذاشته شده است ، فروردین سال گذشته این قبرستان بازسازی شد و وعده سنگ قبر ویژه‌ ای برای آرامگاه استاد داده شده بود که قرار بود از شکور یونان آورده شود اما چنینی نشد.

 

از ماندگارترین ترانه‌ های بنان می‌ توان به آهنگ آذربایجان ، آمدی جانم به قربانت ، یار رمیده ، الهه ناز ، می ناب ، خاموش ، مرا عاشقی شیدا ، روز ازل ، نوای نی و سرود همیشه جاوید ای ایران اشاره کرد.

به گفته همسرش ، بنان بهترین اثر خود را “حالا چرا” و “کاروان” می‌ دانست و می‌ گفت: “کاروان را برای بعد از مرگم خوانده ​ام” همچنین استاد در اواخر عمر دلبستگی عجیبی به ترانه “رویای هستی” پیدا کرده بود تا آنجا که با این آهنگ می‌ گریست

ترانه به یاد ماندنی کاروان با صدای بنان

همه شب نالم چون نی

که غمی دارم ، که غمی دارم …

دل و جان بردی امّا

نشدی یارم ، یارم

با ما بودی ، بی ما رفتی …

چون بوی گل به کجا رفتی

تنها ماندم ، تنها رفتی …

چو کاروان رود ، فغانم از زمین ، بر آسمان رود

دور از یارم ، خون می بارم …

فتادم از پا به ناتوانی ، اسیر عشقم ، چنان که دانی

رهایی از غم نمی توانم ، تو چاره ای کن ، که می توانی …

گر ز دل بر آرم آهی

آتش از دلم خیزد

چون ستاره از مژگانم

اشک آتشین ریزد …

چو کاروان رود ، فغانم از زمین ، بر آسمان رود

دور از یارم ، خون می بارم …

نه حریفی تا با او غم دل گویم

نه امیدی در خاطر که تو را جویم

ای شادی جان ، سرو روان ، کز بر ما رفتی

از محفل ما ، چون دل ما ، سوی کجا رفتی …

تنها ماندم، تنها رفتی …

به کجایی غمگسار من ، فغان زار من بشنو باز آ ، باز آ

از صبا حکایتی ز روزگار من بشنو باز آ

باز آ سوی رهی

چون روشنی از دیده ما رفتی

با قافله باد صبا رفتی

تنها ماندم …

تنها رفتی …

خواننده: استاد غلامحسین بنان
آهنگساز:استاد مرتضی محجوبی
شاعر: رهی معیّری

 

دانلود کامل آلبوم کاروان با صدای استاد غلامحسین بنان

ترانه خاطره انگیز کاروان با صدای استاد زنده یاد بنان را می توانید اینجا گوش دهید


 

اشتراک گذاری در تلگرام

۷۰ دیدگاه

  1. dige hamchin ostoorehaii be vojod nemiyad………… roohesh shad

  2. سلام
    خیلی تحت تاثیر فرار گرفتم نمیدانستم که در دو دهه اخر عمر اینفدر جفای دوران کشیده !
    روحش شاد … ممنون شما مثل همیشه با مطالبی از این دست انها را در دلها زنده نگهمیدارید.
    همیشه سلامت باشید وسرفراز.

  3. در شرایطی که گاهی از ایرانی بودن خودمون تاسف می خوریم ،چنین ستارگانی دوباره غرور و افتخار “مرز پر گهر” رو در روح و جان ما زنده می کنن

  4. براستی دیگر چنین استاد و استوره ای یافت نخواهد شد .

    روحش شاد و یادش گرامی باد

  5. یله کاش به جای بخل وحسدورزی ها تلاش میکردیم چو استادی بنان به روزگار ارائه دهیم که مایه فخر و مباهات همه گردد نه آنکه در حسرت نیامدن استادی چو حضرت بنان بسوزیم با گوش دادن آهنگ هایش بنالیم که قدر ناشناس بودیم
    ما را چه میشود
    و از همه دردناک تر به حال فرزندانمان باید بگرییم که ندارند محملی برای انس با عشق ،معرفت عشق

  6. ای گنج خفته در خاک ایران زمین روحت شاد آوایت ماندگار

  7. اینقدر تحت تأثیر قرار گرفتم که نمی دونم چی بگم . واقعا” زیبا بود ..

  8. با سپاس از اینکه وجود درخشان چنین بزرگانی را در تاریخ موسیقی دوباره به ما یادآوری کردید.

  9. جدا که این حرکتهای شما ما رو از روزمرگی این زندگی در میاره به کوری انکه نتواند دید موفق باشید و یاد این بزرگان رو زنده نگه داریم

  10. واقعاً عالی. دستتان درد نکنه. روح استاد شاد

  11. واقعا بسیار عالی بود . یاد استاد محترم شاد

  12. salam va ba tashakor az etela resani rohe ostad shad

  13. salam va tashkor az etela rsani shoma. rohe ostad shad

  14. امیدوارم باز هم شاهد ظهور ستاره هایی همچون استاد در آسمان وطن باشیم. به امید آن روز همه سخت کار خواهیم کرد.

  15. کاروان یکی از زیباترین آثار موسیقی کلاسیک ایران زمین میباشد،در اصل بنان این آهنگ را برای خودش خوانده که رفت . روحش شاد و یادش گرامی.

  16. khili ziba bod rohash shad va yadash gerami.kash baraye chenin adam haee ham pas az margeshan sange tamam mizashtim.

  17. زنده باد زنده یاد وشما

  18. خدایش رحمت کند استاد آواز ایران زمین را

  19. استاد بنان یکی از نام آوران موسیقی ایران است که با صدای ملکوتیش گرمای حیات بخش هنربرای همیشه خواهد بود . روحش شاد و روانش گرامی باد .

  20. سید محمد امین جاور
    Thumb up 0 Thumb down 0

    یادباد آن همدلی آن همرهی آن همرهی
    سـاز محـجوبـی و آواز بنان شــعر رهــــی

  21. زندگی فریاد است ، و هنر ، پژواک آن . . .

  22. We are going to missed You very much
    ,,God Bless You

  23. اگر باران ببارد باز هم گلهائی خواهند رست اگر باران ببارد!بیاد همگی ان ستارههایی که امکان حضور انها در کنار هم چنان اثار ماندگار افرید.روانشان شاد!

  24. همانطور که در شوره زار نمی توان انتظار روییدن داشت و بعضی از گیاهان استثنایی و مقاوم آنهم بسختی میرویند. اگر محیط آماده نباشد هیچ انسانی نمی تواند به رشد معقول برسد. زندگی بنان دو وجه دارد یکی استعداد بالقوه ایشان دوم محیطی که مادر و پدر و سپس رادیو و استادان بی مثال از وی یک اسطوره در آواز ایران ساخته است و بدشواری ممکن است دوباره اینهمه شرایط یکجا جمع شود. ولی خاک ایران حاصلخیز است و در این خاک ستارگان بیشمار دیگری نیز ظاهر خواهند شد. با این امید که ابرهای تیره ای که آسمان هنر ایران را پوشانده کنار برود تا ستارگان دیگری را نیز شاهد باشیم. ما نسل خوشبختی بودیم که در آسمان ایران شاهد هنرمندان و استادانی که گلها را خلق کردند دیدیم و شنیدیم و لذت بردیم.

  25. Karevan is truly one of the best pieces of classical persian music This piece and Ellaheye Naz are two of Ostad Baban’s greatest work he left for us. His contribution to the Golha program is second to none as far as the male vocalist is concerned. One time Marzieh who had lost all of her music collections and her studio in Iraq during the bombing of the first war in Iraq asked me if I had some of Otsad Banan’s collection which I did and sent her along with 20 CDs of her own songs. This told me that Ostad Banan was Marzieh’s favorite male vocalist. My first preference is Ghavami and right there is Banan.

  26. Karevan is truly one of the best pieces of classical persian music This piece and Ellaheye Naz are two of Ostad Baban\’s greatest work he left for us. His contribution to the Golha program is second to none as far as the male vocalist is concerned. One time Marzieh who had lost all of her music collections and her studio in Iraq during the bombing of the first war in Iraq asked me if I had some of Otsad Banan\’s collection which I did and sent her along with 20 CDs of her own songs. This told me that Ostad Banan was Marzieh\’s favorite male vocalist. My first preference is Ghavami and right there is Banan.

  27. AGAR BARAN BEBARAD,AGAR BARAN BEBARAD…..

  28. I will not stop until the whole world get to know Iran and Iranian for who they are. The only once bloomed flowers such as Banan, Marzieah, Moesheary, and Shamlo. Be Pround Iranian. Thoes folks are my poeple and they will allways be. VIVIA Iran.

  29. او از نوابغ موسیقی ایران زمین بود.در حال حاضر کمتر خواننده ای مثل او دارای احساس و لطافت و ظرافت موسیقیایی است . نام و یادش همیشه جاوید….

  30. میگویند باران که در لطافت طبعش خلاف نیست در باغ لاله روید و در شوره زار خس.اما حیف که استاد به هر جا که بارید شوره زار بود و بس.

  31. خوشا آنانکه در خاطر و خاطره های مردم به نیکی ماندند و جاودان شدند

  32. روحش شاد
    خیلی عالیه

  33. :(che ghamgin ama khube

  34. در جواب ذکریا مانوی
    فرق شوره زار و باغ و می دونی؟؟؟

  35. روحشان شاد باد .به به خیلی عالی بود از شما هم ممنون که یادی از گذشتگان میکنید

  36. سلام به همه دوستان/افتخاری بود۲۵شهریور۹۰قبر استاد بنان و دیگر بزرگان عرصه علم و فرهنگ وهنر را در امامزاده طاهر کرج زیارت کردم/یادش بخیر چه قبرهای مظلومی….مثل مظلومیت موسیقی سنتی سرزمینمان////هر شب قبل از خواب باید کاروان بنان را گوش بگیرم…..

  37. واقعا جای اون خواننده ها خیلی خیلی خالیه

  38. واقعا جای اون خواننده ها خیلی خیلی خالیه من دلم تنگ شده برای اون زمونا که من نبودم

  39. آذم های بزرگ فقط متعلق به نسل خودشون نیستندو پس بیایم بزرگ زندگی کنیم

  40. اگر باور دارید خاطره ها ماندگارند!پس آسوده خاطر باش که همیشه در خاطرم هستی.

  41. روحشان شاد باد
    و باید قدر استاد اخلاق و اواز استاد شجریان را بدانیم ……….

  42. Mesle Banan Digar Hargez Nakhahad amad Vaghean Sedai Binazir va Delneshin Dasht,Khodayash Biamorzad,Ruhash Shad

  43. بسیار از این یاد آوری متشکرم.روح استاد بنان شاد باد.
    بیاید قدر استاد شجریان را بدانیم تا حسرت غربت استاد بنان برایمان تکرار نشود.

  44. این انسان ها هرگز نمیمیرند . یاد و خاطره هایشان ماندنی است

  45. شوربختانه درزمان حیات ایشان به اهمیت وجود گرامیش پی برده نشد.جامعه قبل ازانقلاب بخصوص جوانان توجه شایسته ای به کارهای ماندگارایشان نداشتند .حیف که دیگر ازخانواده هنرموسیقی کشورمان افرادی درسطح این استاد بزرگ متولد نخواهد شد.باسپاس از دوستان گرامی که درمعرفی بنان عزیز مطالب خوبی مطرح نمودند.

  46. بسیار زیبا بود. متشکرم. بنان بهترین خواننده ایران. همین طور آهنگسازان و نوازندگان این تصنیف ها همگی از هنرمندان واقعی و بی همتای ایران هستند.

  47. واقعا حال کردم توی عصر آهنگهای رپ و چکشی همچین آهنگهایی غنیمته دم شما گرم وروح استاد شاد

  48. ای کاش که بود .چون دوست دارم ببینم که الان جی میخوند

  49. مردان بزرگ هرگز نمی میرند یادش گرامی

  50. من به اقتضای سن ۷۷ ساله ام عاشق خوانندگان قدیمی هستم. به همه آنها احترام می گزارم و از شنیدن صدایشان لذت می برم. با احترام

  51. من به اقتضای سن ۷۷ ساله ام از صدای خوانندگان قدیمی لذت می برم. با احترام

  52. من در حالی دارم به این آهنگ همیشه ماندگار گوش می سپارم و دل وا می نهم که در دیاری دیگر به غیر از سرزمین مادری من و بنان در میانه این هیاهوی دنیای مدرن از خود می پرسم که آیا می توانم همچون وی تا پایان عمر، انسانیت، لطافت و جاودانگی را در خود بپرورانم یا نه. شاید گوش سپردن به چنین نواهایی خوش و دل انگیز بیادمان آورد که چه بودیم و چگونه باید باشیم.

  53. اگر عالی بالاترین تحسین باشد باید گفت بسیار عالی بود و بسیار ممنون از کسانی که با تلاش خود حال و هوای مارا دگرگون میکنند. سبب شد باردیگر یادی از جاودانه های تاریخ موسیقی بکنیم نظیر : بنان ، رهی معیری و….

  54. خدایش رحمت کناد . او یکی از جاودانگان موسیقی بومی این سرزمین مقدس بود .
    Thumb up 0 Thumb down 0

    namash javdan

  55. صدای دلنشینش یا بهتر بگویم صدای مخملی اش همیشه همچون اسمش جاودان و ماندگار است روحش شاد.

  56. خدایش بیامرزد و روحش شاد باشد.صدایش برای همه گروه های سنی دلنشین است و هیچگاه تکراری نخواهد بود.

  57. من ۲۵ سالمه و از شنیدن آواز سنتی لذت میبرم

    من فکر کنم عشق کردن با چنین آهنگ ها اقتضای سن نیست، هرکسی که از ده درصد دانش ادبیات فارسی خودش استفاده کنه، حتماً لذت میبره. فقط گوش دادن به چنین آهنگ هایی یه کم صبر می خواد که برای مشتریان پاپ و راک و متال و رپ یه کم سخته.

  58. mooosighiii yaaniii zendegi va araaamesh chegooooneh mitavan bedooonmosighi zendegi kard

  59. یعنی بنان تنها خواننده ای بود که هیچ گونه حقی نداشت روی آهنگهاش!
    یا سطح کاراش پایین تر از بقیه بود!
    یا دیگه چون زنده نیست میشه هر کاری با آهنگاش کرد!؟!

  60. یادش تا ابد زنده باد…
    آدم با شنیدن این آهنگ از زمین جدا میشه میره به آسمان به رویا…

  61. روحش شاد یادش گرامی
    چه میشد خوانندگان جوان ما از بزرگان موسیقی همچون استاد روانشاد بنان الگو میگرفتند وموسیقی اصیل ایرانی را بیشتر زنده میکردند؟

  62. جریان جالبی که شنیدم اینه که یک هفته قبل از تصادف استاد وکور شدنشان یکی از روزنامه های معروف نوشته بود که استاد بنان بجز صدای مخملی چشمان زیبایی هم دارند.
    من بچشم اعتقادی ندارم ولی…

  63. شاید گوش سپردن به چنین نواهایی خوش و دل انگیز بیادمان آورد که چه بودیم و چگونه باید باشیم.سن ۴۸

  64. صدامخملی ایران باالهه نازش زنده اس با ایران مرزپرگهرزنده اس با می ناب با کاروان با….روحش شاد ویادش گرامی در این زمونه هزار رنگ صدای استادبنان تنها جیزیست که آرامم میکند

  65. یک قزاق ساکن گرگان - قزاق محله
    Thumb up 0 Thumb down 0

    موسیقی سنتی و اصیل ایرانی با صدای به یاد ماندنی روح انسان را آرامش میدهد …….. یادش خیر

20ist.com 20ist.com